VDAB: 7% schoolverlaters na jaar werkzoekend

Diploma, specialisatiejaar en duaal leren verhogen jobkansen

Kerncijfers 2024

Bijna 71.000 jongeren verlieten in 2024 de school. Een jaar later is 7% van hen ingeschreven als werkzoekend. Dat is iets hoger dan de vorige jaren, maar historisch blijft het laag. Tien jaar geleden was nog 12% van de schoolverlaters werkzoekend.

Provinciaal scoren Vlaams-Brabant (6,1%) en West-Vlaanderen (6,5%) het best, gevolgd door Oost-Vlaanderen (7,1%), Limburg (7,2%) en Antwerpen (7,6%).

Arbeidsmarkt blijft krap

Ondanks economische afkoeling en 12% minder vacatures dan vorig jaar, blijft de Vlaamse arbeidsmarkt structureel krap. Vergrijzing en uitstroom van ervaren werknemers houden de vraag naar nieuw talent hoog. Voor schoolverlaters blijven de perspectieven daardoor gunstig, al kiezen werkgevers vaker voor tijdelijke contracten.

Diploma maakt verschil

Het werkzoekendenpercentage daalt duidelijk met het opleidingsniveau: 23% bij jongeren zonder kwalificatie, 8% met een diploma secundair onderwijs en 3% bij hogeropgeleiden. Een gerichte studiekeuze en doorgedreven specialisatie verhogen de kans op een vlotte start.

Specialisatiejaar loont

Een extra specialisatiejaar in het secundair onderwijs levert merkbaar resultaat op, zeker binnen STEM- en zorgrichtingen in BSO en TSO. Het werkzoekendenpercentage ligt er minder dan de helft van dat na de 6-jarige basisopleiding. Zo is in BSO-zorg 12% na één jaar werkzoekend; wie nadien een specialisatiejaar volgde, zakt naar 5%.

Duaal leren werkt

Jongeren die tijdens hun opleiding intensief werkervaring opdoen, stromen vlotter door naar werk. In de derde graad secundair onderwijs bedraagt het werkzoekendenpercentage na duaal leren gemiddeld 6%. Ook binnen het buitengewoon secundair onderwijs (OV3) verhoogt duaal leren de tewerkstellingskansen aanzienlijk.

Studiekeuze bepaalt kansen

Niet enkel het niveau, ook de richting is bepalend. Bouwopleidingen scoren op bijna elk niveau sterk. Veel zorg- en economische opleidingen leiden vlot naar werk. Binnen STEM zijn technisch en wetenschappelijk georiënteerde richtingen gegeerd, terwijl creatieve STEM-profielen minder aansluiten bij de vraag.

De verschillen binnen studiegebieden zijn groot. In personenzorg (BSO) is bijvoorbeeld 15% van de schoolverlaters uit organisatie-assistentie na een jaar nog werkzoekend, tegenover 4% bij thuis- en bejaardenzorg.

Kies wat bij je past

Het rapport wil studiekiezers informeren, niet afschrikken. Interesse, talent en motivatie blijven doorslaggevend om een opleiding succesvol af te ronden. Naast een diploma worden ook flexibiliteit, leergierigheid, digitale vaardigheden en aanpassingsvermogen steeds belangrijker op een snel veranderende arbeidsmarkt.

Het volledige schoolverlatersrapport is te raadplegen op de website van VDAB.